Matbaalarda, fotoğrafçılarda ve başvuru formlarında sık duyulan bir istek vardır: dosya 300 DPI olsun. Ama DPI değerinin dosyada tam olarak ne anlama geldiği çoğu zaman karıştırılır. Bu rehberden sonra bir dosyanın kaç santimetre basılabileceğini kendin hesaplayabilir, DPI'yı değiştirmenin neden fotoğrafı netleştirmediğini anlayabilirsin.
DPI ve PPI ne demek?
DPI (dots per inch) inç başına nokta, PPI (pixels per inch) inç başına piksel demektir. Teknik olarak PPI dijital görüntüyle, DPI ise yazıcının kâğıda bıraktığı mürekkep noktalarıyla ilgilidir. Günlük kullanımda ve çoğu programda iki terim aynı anlamda kullanılır; biz de bu rehberde DPI diyeceğiz.
Bir inç 2,54 santimetredir. Dolayısıyla 300 DPI, her 2,54 santimetreye 300 piksel düşmesi, yani santimetre başına yaklaşık 118 piksel demektir (300 / 2,54 ≈ 118,1).
Yazıcıların teknik özelliklerinde gördüğün 1200 veya 4800 gibi DPI değerleri başka bir şeydir: yazıcının bir inçlik alana kaç mürekkep noktası bırakabildiğini anlatır. Tek bir rengi oluşturmak için birden fazla mürekkep noktası gerektiğinden bu sayı, görüntünün piksel yoğunluğuyla karıştırılmamalıdır.
Dosyadaki DPI değeri aslında ne?
Bir JPG ya da PNG dosyası, piksellerin yanında küçük bir çözünürlük alanı taşıyabilir. Bu alan, dosya basılırken bir inçe kaç piksel yerleştirileceğini söyleyen bir öneridir. JPG dosyalarında bu bilgi JFIF başlığında veya EXIF'te, PNG dosyalarında ise pHYs adlı bölümde durur; baskı dünyasında sık kullanılan TIFF da çözünürlük bilgisini kendi etiketlerinde saklar. Bazı dosyalarda bu alan hiç bulunmaz.
Kritik nokta şu: bu değer piksellere dokunmaz. 3000 × 2000 piksellik bir fotoğrafın DPI değerini 72'den 300'e çıkarırsan piksel sayısı aynı kalır; değişen tek şey, programın o fotoğrafı varsayılan olarak kaç santimetre basacağıdır. 3000 piksel, 72 DPI'da yaklaşık 105,8 cm, 300 DPI'da ise 25,4 cm genişlik demektir. Görüntünün kendisi, yani netliği, değişmez.
Bu yüzden fotoğrafını 300 DPI yapınca daha kaliteli olacağını düşünmek yanlıştır. Ayrıntıyı belirleyen piksel sayısıdır; DPI yalnızca o piksellerin kâğıda nasıl yayılacağını tarif eder.
Baskı için kaç piksel gerekir?
Hesap basittir: piksel = santimetre / 2,54 × DPI. Milimetre ile çalışıyorsan 25,4'e bölersin. Örneğin 10 cm genişlik için 300 DPI'da 10 / 2,54 × 300 ≈ 1181 piksel gerekir.
Sık kullanılan baskı ölçüleri için hazır tablo:
| Baskı ölçüsü | 150 DPI | 300 DPI |
|---|---|---|
| 10 × 15 cm | 591 × 886 piksel | 1181 × 1772 piksel |
| A5 (14,8 × 21 cm) | 874 × 1240 piksel | 1748 × 2480 piksel |
| A4 (21 × 29,7 cm) | 1240 × 1754 piksel | 2480 × 3508 piksel |
Değerler en yakın tam sayıya yuvarlanmıştır. Tabloyu megapiksel olarak da okuyabilirsin: A4'ü 300 DPI'da basmak için yaklaşık 8,7 megapiksel (2480 × 3508) gerekir; 150 DPI için ise yaklaşık 2,2 megapiksel yeterlidir.
Elindeki fotoğrafın ne kadar büyük basılabileceğini bulmak için işlemi tersine çevir: santimetre = piksel / DPI × 2,54. 12 megapiksellik bir telefon fotoğrafı (4032 × 3024) 300 DPI'da yaklaşık 34,1 × 25,6 cm basılabilir. Bu, A4'ten (29,7 × 21 cm) büyüktür; yani böyle bir fotoğraf A4 baskı için rahatça yeter.
Hangi baskıya hangi DPI?
- 300 DPI: Yakından bakılan baskılar için yaygın hedeftir; fotoğraf baskıları, broşürler, kartvizitler ve vesikalıklar bu gruptadır.
- 150–200 DPI: Bir kol mesafesinden ya da daha uzaktan bakılan afişler ve büyük posterler için çoğu durumda yeterlidir.
- Daha düşük değerler: Bina giydirme veya yol kenarı panoları gibi uzaktan izlenen dev baskılarda çok daha düşük yoğunluklar kullanılır.
Matbaan ya da baskı merkezin belirli bir değer istiyorsa onların talimatı geçerlidir.
Ekranda DPI'nın önemi yok
Ekranlar görüntüyü piksel piksel gösterir. Tarayıcılar ve çoğu görüntüleyici dosyadaki DPI alanını dikkate almaz: 1200 piksel genişliğindeki bir görsel, DPI değeri 72 de olsa 300 de olsa ekranda aynı görünür. Web için 72 DPI tavsiyesi eski ekran varsayımlarından kalmadır; web'de önemli olan piksel ölçüleri ve dosya boyutudur. Bu konuda web sitesi görsel optimizasyonu rehberine göz atabilirsin.
Yüksek yoğunluklu telefon ve dizüstü ekranları ise farklı bir konudur: bunlar fiziksel inç başına daha fazla piksel sığdırır ve keskin görünmek için görsellerin daha yüksek piksel ölçüsünde olmasını ister. Yine belirleyici olan dosyadaki DPI etiketi değil, piksel sayısıdır.
DPI nasıl ayarlanır?
Duruma göre iki yol var:
- Pikseller zaten yeterliyse yalnızca etiketi değiştir. Bir matbaa ya da form 300 DPI bir dosya istiyorsa ve piksellerin yeterliyse, cm ↔ piksel & DPI aracının ikinci bölümüne JPG veya PNG dosyanı bırak ve DPI değerini seç. Araç yalnızca çözünürlük alanını (JPG'de JFIF yoğunluğu, PNG'de pHYs bölümü) yeniden yazar; piksellere ve kaliteye dokunmaz, sonuçtaki baskı ölçüsünü de gösterir.
- Belirli bir baskı ölçüsü istiyorsan pikselleri ona göre ayarla. Yeniden boyutlandır aracının baskı ölçüsü modunda santimetre cinsinden genişlik veya yükseklik ve DPI (72, 150, 300, 600) girersin; araç gereken pikseli hesaplar, görüntüyü o boyuta getirir ve DPI değerini dosyaya yazar.
İşe başlamadan önce dosyanın mevcut durumunu öğrenmek istersen Boyut & DPI öğren aracı her dosya için piksel ölçülerini, dosyada kayıtlı DPI'yı (ya da kayıtlı olmadığını), o DPI'daki ve 300 DPI'daki baskı ölçüsünü gösterir. cm ↔ piksel & DPI aracının hesap makinesi bölümü de cm, mm, inç ve piksel arasında anlık dönüşüm yapar ve A4, A5, 10 × 15 gibi kâğıtların seçtiğin DPI'daki piksel karşılığını listeler. Bu araçların hepsi tarayıcında çalışır; dosyaların bir sunucuya gönderilmez.
Büyütmek ayrıntı eklemez
Elindeki fotoğraf istenen baskı için az pikselse, onu büyütmek sorunu çözmez. Yeniden boyutlandırma aracı büyütmeye izin verir ama seni uyarır: program yeni pikselleri komşu piksellerden tahmin eder; sonuç daha büyük ama daha yumuşak bir görüntüdür. Böyle durumlarda daha küçük basmak ya da daha yüksek çözünürlüklü bir orijinal bulmak daha iyi sonuç verir. Biraz daha düşük bir DPI ile basmak da bir seçenektir; örneğin 200 DPI, çoğu fotoğraf baskısında hâlâ kabul edilebilir bir netlik sağlar.
Sık sorulan sorular
72 DPI'lık bir fotoğraf baskıda kötü mü çıkar?
Tek başına 72 değeri bir şey söylemez; önemli olan piksel sayısıdır. 72 DPI etiketli ama 4000 piksel genişliğindeki bir fotoğraf, 300 DPI'da yaklaşık 33,9 cm genişliğinde net basılabilir. DPI değerini 300 yapıp piksellere dokunmadan matbaaya gönderebilirsin.
Form 300 DPI istiyor, ne yapmalıyım?
Önce formun piksel veya santimetre ölçüsü isteyip istemediğine bak. Ölçü verilmişse pikselleri o ölçüye göre hesapla ve DPI'yı 300 olarak kaydet. Vesikalık gibi ölçülü fotoğraflar için vesikalık fotoğraf ölçüleri rehberinde hazır hesaplar var.
Telefon fotoğrafları neden 72 DPI görünüyor?
Birçok cihaz ve uygulama çözünürlük alanına varsayılan olarak 72 yazar ya da hiç yazmaz. Bu, fotoğrafın kalitesi hakkında bilgi vermez; aynı fotoğraf binlerce piksel genişliğinde olabilir.



